logo2MA185
feiten

Sociologen, politicologen en communicatiewetenschappers spreken over het post-truth tijdperk: meningen zijn geloofwaardiger dan de waarheid. Is dat ooit wel anders geweest?

Over de relatie tussen wat we waarnemen/weten/kunnen beschrijven/etc. en de "echte" wereld/realiteit/waarheid/objectiviteit zijn mensen al meer dan 2.00 jaar aan het bakkeleien. Iedereen heeft uiteindelijk wel een punt (of meerdere), maar toch zijn er een paar dingen waar ondertussen grote eensgezindheid over bestaat.

Een. Alles wat we waarnemen/kennen/geloven/voelen komt voort uit waarneming en/of hersenactiviteit. Die hebben zo hun beperkingen maar we zullen het ermee moeten doen. Of er daarnaast/daaronder/daarachter nog iets anders/hogers/beter bestaat, kunnen we dus op geen enkele manier bewijzen en is dus een kwestie van gevoel/geloof/overtuiging.
Overtuigingen etc. zijn een persoonlijke aangelegenheid en een goed recht, ze zijn echter niet waar of onwaar en ze kunnen ook niet bewezen worden.

Twee. Heel wat mensen identificeren hun persoon met hun overtuigingen: als je een andere mening blijkt te hebben, zien ze dat als een persoonlijke aanval of belediging, of op zijn minst als onverklaarbare domheid (in plaats van een mogelijke verrijking). Toch bestaat er zoiets als voortschrijdend inzicht: op basis van nieuwe informatie kunnen we zomaar van idee veranderen. Het is een van de krachtigste mentale mogelijkheden van mensen, dus waarom zouden we dat afkeuren? Wanneer ik een andere mening ontwikkel, betekent dat immers nog niet dat ik als persoon/mens verander. We hebben daar een woord voor: wijsheid.

Drie. Objectiviteit is een ander woord voor intersubjectiviteit. Subjectief is wat ieder voor zich denkt, intersubjectief is datgene waar een groep mensen het eens over is. Zaken waar we het eens over zijn, noemen we feiten. Wat niet automatisch betekent dat we "waar" of "echt" zijn, zie punt één. Wel blijken ze herhaalbaar te zijn (water kookt bij 100 graden en 1 atmosfeer) en/of ze zijn de simpelste verklaring van het grootste aantal fenomenen (Ockham's Razor). Met overtuigingen kun je rekening houden maar je kunt er niet op bouwen. Op feiten wel.

Kortom: "waarheid" is een individuele emotie en iedereen heeft dus zijn eigen waarheid. In communicatie met anderen doe je er echter goed aan om je waarheid te toetsen aan intersubjectief aanvaarde feiten. Indien die twee niet overeenkomen, dan heb je nog steeds het recht op je eigen waarheid maar hou je die beter voor jezelf.
"Post-truth" is dus een verkeerde benaming. We zouden het over "post-fact" moeten hebben....

 

Bron: Guido Thys
KennisLeerinhouden:10
Vaardigheden:8
Inspiratie:9
Behapbaarheid:10
Huurdeconsultantgehalte:1
Outoftheboxgehalte:8
Hou je van interactie? Wij wel! Geef hieronder je reactie:

Kruis dit vakje aan als je op de hoogte wilt blijven van andere reacties op dit bericht

Graag nog even het onderstaande aankruisen. We houden hier namelijk echt niet van robots die ons blauwe pilletjes en Nigeriaanse fortuinen proberen te verkopen!

Nu u hier toch bent....

GRATIS AANMELDEN

De 2MinuteAcademy Andersbrief
bevat een andere kijk op klantwaarde,
ondernemen, innoveren, leiderschap, 
dwarsdenken + veel humor. Elke week
een ander van deze thema's en u kunt
zich apart abonneren op elk ervan.
Lees er hier meer over.

Nog geen GRATIS abonnement?

Klik HIER om u aan te melden!